Biogazownia może pracować poprawnie, realizować zakładany wolumen i jednocześnie nie wykorzystywać pełnego potencjału przychodowego. Przy obecnej zmienności rynku znaczenie ma już nie tylko to, ile energii instalacja produkuje. Coraz ważniejsze jest, w których godzinach energia trafia do sieci, gdzie jest sprzedawana, jaki wolumen został wcześniej nominowany i jak zarządzane są późniejsze odchylenia. W przypadku biogazu mamy dodatkowo coś, czego nie daje większość źródeł pogodowo zależnych: możliwość sterowania produkcją.
Jeden dzień, około 80 tys. zł straty
Podczas Green Gas Poland wspólnie z Polską Grupą Biogazową pokazaliśmy przykład instalacji odpowiadającej około 1 MW mocy elektrycznej. W skrajnej sytuacji na rynku bilansującym biogazownia, która nie zareagowała odpowiednio na warunki cenowe, mogła stracić około 80 tys. zł w ciągu jednego dnia.
To oczywiście przykład ekstremalny. Nie chodzi o to, że każda instalacja codziennie zostawia na rynku kilkadziesiąt tysięcy złotych. Chodzi o skalę ekspozycji. Jeżeli instalacja produkuje według stałego schematu niezależnie od tego, co dzieje się z ceną energii, część jej elastyczności pozostaje niewykorzystana. Przy dużych różnicach cen pomiędzy godzinami koszt takiego podejścia może być istotny.
Trading to nie moment sprzedaży
Przy biogazowni trading zaczyna się wcześniej niż w momencie zawarcia transakcji. Najpierw trzeba zdecydować, gdzie skierować energię i jaki wolumen sprzedać. Następnie pojawia się nominacja. Później trzeba zarządzać pozycją, reagować na zmiany cen oraz kontrolować różnicę pomiędzy planowaną i rzeczywistą produkcją. Do tego dochodzą rozliczenia w ramach systemów wsparcia.
Podczas panelu mówiliśmy o trzech podstawowych elementach tego procesu: wyborze rynku, nominacji wolumenu oraz optymalizacji pracy instalacji w czasie rzeczywistym. W przypadku biogazu decyzja handlowa może mieć bezpośrednie przełożenie na pracę źródła. Jeżeli widzimy zmianę warunków cenowych i instalacja ma odpowiednią elastyczność, można uwzględnić ten sygnał również w profilu produkcji. Produkcja, trading i bilansowanie przestają wtedy funkcjonować jako trzy osobne obszary.
PGB zarządza instalacjami. My dokładamy rynek
PGB posiada 22 własne biogazownie i centralny system pozwalający z jednego miejsca monitorować i zarządzać ich pracą. Zespół ma dostęp do bieżących parametrów technologicznych i informacji o dyspozycyjności instalacji. System działa 24/7. To istotne, bo sama informacja o cenie niewiele daje, jeżeli nie można przełożyć jej na pracę źródła.
Po stronie Hekla Energy odpowiadamy za rynek: trading, nominacje, bilansowanie, sprzedaż energii i zarządzanie ryzykiem cenowym. PGB bardzo dobrze zna swoje instalacje i wie, w jakim zakresie może zmieniać ich pracę. My patrzymy na ceny, pozycję handlową oraz dostępne możliwości sprzedaży. Dopiero połączenie tych dwóch obszarów pozwala aktywnie wykorzystywać elastyczność biogazowni.
System wsparcia nie zwalnia z patrzenia na rynek
Istotną częścią ekonomiki wielu biogazowni pozostają systemy wsparcia. Nie oznacza to jednak, że rynek energii staje się dla takich instalacji drugorzędny. Wręcz przeciwnie.
Podczas Green Gas Poland dużo miejsca poświęciliśmy wpływowi cen ujemnych na przychody producentów. Zmieniające się zasady wsparcia powodują, że okresy z cenami ujemnymi mogą bezpośrednio wpływać na przepływy finansowe instalacji. Dlatego optymalizacja obejmuje również odpowiednie zarządzanie sprzedażą w ramach systemu wsparcia.
Nie chodzi już tylko o wyprodukowanie określonej liczby MWh i rozliczenie jej według przyjętego modelu. Trzeba patrzeć na cenę, nominacje, odchylenia oraz dostępne możliwości zmiany pracy instalacji.
Potencjał nadal często pozostaje niewykorzystany
Z naszych doświadczeń wynika, że spora część tego potencjału nadal nie jest wykorzystywana. Biogazownie mają techniczną przewagę w postaci sterowalności, ale sama możliwość zmiany produkcji nie generuje przychodu.
Potrzebny jest dostęp do rynku, odpowiednie narzędzia handlowe, bieżące zarządzanie pozycją i komunikacja pomiędzy zespołem odpowiedzialnym za instalację a zespołem tradingowym. Polska Grupa Biogazowa należy do podmiotów, które podchodzą do tego bardzo świadomie. Centralne zarządzanie aktywami oraz otwartość na powiązanie decyzji technologicznych z rynkiem dają możliwość dalszego rozwijania tego modelu. I właśnie dlatego cenimy tę współpracę.
Biogazownia jako aktywnie zarządzane źródło
Rynek idzie w kierunku coraz większej zmienności, a wraz z nią będzie rosła wartość elastyczności. Podczas panelu pojawił się również temat nowych produktów i usług związanych z bilansowaniem systemu oraz elastycznością. PGB wskazywała, że jest to jeden z obszarów, które warto dalej rozwijać. Dla właściciela biogazowni oznacza to zmianę podejścia do instalacji.
Nie wystarczy patrzeć na nią przez pryzmat mocy zainstalowanej i rocznej produkcji. Znaczenie ma również sposób zarządzania produkcją w ciągu dnia i to, jak jej elastyczność można wykorzystać na rynku.
Największa produkcja nie zawsze oznacza najlepszy wynik.
Czasami większa część wartości znajduje się nie w dodatkowej MWh, ale w lepszym zarządzaniu tym wolumenem, który instalacja już jest w stanie wyprodukować.
